Παροχές

  1. Η παρακολούθηση της υγείας των παιδιών, κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στον Σταθμό, αποτελεί υποχρέωση του φορέα στον οποίο ανήκει ο Παιδοκομικός Σταθμός και ενεργείται από παιδίατρο, ο οποίος επισκέπτεται το Σταθμό ανά 15 ημέρες.
  2. Για κάθε παιδί τηρείται Φάκελος Υγείας, ο οποίος ενημερώνεται από τον παιδίατρο που παρακολουθεί το παιδί εντός του Σταθμού και συνοδεύει το παιδί σε όλο το διάστημα της φιλοξενίας του στον Σταθμό.
  3. Ο παιδίατρος καλεί τους γονείς σε ενημερωτικές συγκεντρώσεις σχετικές με θέματα υγιεινής των παιδιών, κατ’ ελάχιστο τρεις φορές μέσα στη σχολική χρονιά ή και συχνότερα, αν αυτό θεωρηθεί από τον ίδιο σκόπιμο λόγω κάποιου έκτακτου περιστατικού.
  4. Η περιφρούρηση της υγείας του παιδιού αποτελεί επίσης υποχρέωση και του λοιπού προσωπικού του Σταθμού, το οποίο εφαρμόζει πιστά όλα τα απαραίτητα μέτρα υγιεινής και ασφάλειας και ευθύνεται για κάθε αμέλεια ή παράλειψη που μπορεί να έχει επίπτωση στην υγεία των παιδιών.
  5. Σε περίπτωση λοιμώδους νοσήματος οι γονείς υποχρεούνται να ειδοποιήσουν αμέσως το Διευθύνων  πρόσωπο του Σταθμού. Η επιστροφή του παιδιού στο Σταθμό θα πρέπει υποχρεωτικά να συνοδεύεται από Ιατρική Βεβαίωση για τη νόσο από την οποία έπασχε το παιδί, αλλά και για την αποθεραπεία του.
  6. Καθ’ όλη τη διάρκεια της λειτουργίας του ο Παιδοκομικός Σταθμός θα διαθέτει κατάλληλα εφοδιασμένο κιβώτιο Πρώτων Βοηθειών.

Η γλώσσα αποτελεί εργαλείο σκέψης. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι επιστήµονες που ασχολούνται µε την πρώιµη ηλικία µάθησης δίνουν προτεραιότητα στην καλλιέργεια και εξέλιξη της µητρικής γλώσσας.  Τα µέσα για την επίτευξη αυτού του τόσο σηµαντικού στόχου είναι:

  • Το παραµύθι και η ποίηση
  • Το κουκλοθέατρο
  • Το θεατρικό παιχνίδι
  • Οι αυθόρµητες ανακοινώσεις
  • Οι προγραµµατισµένες συζητήσεις

Μέσα από τις δράσεις αυτές τα παιδιά αποκτούν γλωσσική ωριµότητα, περνούν από το προγλωσσικό στάδιο, αναπτύσσουν την ικανότητα να ακούνε, να µιλάνε µε τη σειρά και µε ολοκληρωµένες προτάσεις και να κτίζουν τα δικά τους γλωσσικά πρότυπα.

Τα παιδιά καλλιεργούν τη φαντασία τους, πειραµατίζονται, οραµατίζονται, εµπνέονται, χαίρονται, βγαίνουν έξω από τα στενά όρια της πραγµατικότητας και οδηγούνται στους δρόµους του ονείρου και της ανθρωπιάς χρησιµοποιώντας ποικίλα υλικά. Παροτρύνονται να δηµιουργούν και να εκφράζονται ελεύθερα. Η µύηση στις τέχνες αποτελεί σηµαντικό κεφάλαιο στο θέµα της αγωγής.

Η κίνηση, που υπαγορεύεται από ρυθµούς, διαµορφώνει µια αίσθηση αρµονίας στο παιδί, αναπτύσσει ένα σύστηµα αυτοεκτίµησης και αναγνώρισης των µυοκινητικών δυνατοτήτων του σώµατός του και αυξάνει τον δείκτη αυτοπειθαρχίας.

Το Κουκλοθέατρο είναι µέσο έκφρασης. Καλλιεργεί τη φαντασία, κοινωνικοποιεί, ασκεί την κριτική σκέψη, δίνει στα παιδιά την ευκαιρία για ανάπτυξη πρωτοβουλιών, συντελεί στη νοητική και γλωσσική ανέλιξη. Από τις συζητήσεις που διαδραµατίζονται πίσω από τη σκηνή αναβλύζουν ερωτήσεις, απαντήσεις και επιδοκιµασίες που έχουν µεγάλη παιδευτική αξία.

Οι παροιµίες, τα παραµύθια, οι µύθοι, οι ιστορίες και η ποίηση αποτελούν το σηµαντικότερο παράγοντα για την νοητική, συναισθηµατική και ψυχοκινητική ανέλιξη των παιδιών.

Μια νέα µητέρα ρώτησε κάποτε τον Αϊνστάιν τι να µαθαίνει στο παιδί της και εκείνος της απάντησε “Παραµύθια. Και µετά Παραµύθια, Παραµύθια και πάλι Παραµύθια”. Ο ίδιος έλεγε ότι οι άξιες που φώτισαν τη ζωή του ήταν η ανθρωπιά, η  αλήθεια και η οµορφιά. Όλα αυτά κρύβονται, έλεγε, στη λογοτεχνία. Και ο Σεφέρης έλεγε “Κι αν σου µιλώ µε παραµύθια και παραβολές, είναι γιατί τα ακούς γλυκύτερα”.

α) Θεατρικό Παιχνίδι: Με το θεατρικό παιχνίδι τα παιδιά µιµούνται πρόσωπα και γεγονότα. Ανακαλύπτουν συνεχώς τη γνώση και τη χαρά. Βιώνουν το σώµα τους και απελευθερώνονται. Ανακαλύπτουν τα χρώµατα, γίνονται ζωγράφοι, µουσικοί, σκηνογράφοι, δηµιουργοί. Πλουτίζουν το συναισθηµατικό τους κόσµο, µυούνται στον κόσµο της τέχνης.

β) Οµαδικό και Ελεύθερο Παιχνίδι: Σύµφωνα µε τον Πλάτωνα “µη τοίνυν βία τους παίδας εν τοις µαθήµασι, αλλά παίζοντας τρέφει”. Το παιχνίδι οικοδοµεί την προσωπικότητα κάθε παιδιού. Το κοινωνικοποιεί, του παρέχει ευκαιρίες για ανάπτυξη πρωτοβουλιών, το βοηθάει να πειθαρχεί αβίαστα σε κανόνες, προάγει τη γλωσσική εξέλιξη, καλλιεργεί τη φαντασία του, τη µνήµη, την παρατηρητικότητά του, τη δηµιουργικότητά του και ανοίγει τον δρόµο για την κατάκτηση της γνώσης.

Με ποικίλες δραστηριότητες τα παιδιά αναγνωρίζουν ήχους, κατανοούν τις διαφορές ιδιότητες των αντικειµένων, µαθαίνουν τα χρώµατα, αναγνωρίζουν οσµές και γεύσεις, γνωρίζουν τη φύση και αποκτούν οικολογική συνείδηση.

Στόχος µας είναι να µυήσουµε σταδιακά τα παιδιά στις προµαθηµατικές διαδικασίες και έννοιες βασισµένοι στις εµπειρίες τους.

Με το σώµα τους, τη βοήθεια των αισθήσεών τους και το κατάλληλο υλικό, τα παιδιά κατανοούν χωροχρονικές σχέσεις, συγκρίνουν και εκτιµούν µεγέθη, προσεγγίζουν βασικές έννοιες, όπως “πάνω από”, “κάτω από” κτλ.

Επίσης, προσεγγίζουν ποσοτικές σχέσεις όπως “µεγαλύτερο από…”, “µικρότερο από…”, “παχύτερο από…” κ.ά.

Προσδιορίζουν τη θέση αντικειµένων στον χώρο και των γεγονότων στον χρόνο.

Εκτιµούν µεγέθη, οµαδοποιούν, ταξινοµούν, διατάσσουν και αντιστοιχίζουν αντικείµενα.

Μέσα από βιωµατικές καταστάσεις κατανοούν και προσεγγίζουν βασικούς λογικοµαθηµατικούς συλλογισµούς και δίνουν λύσεις στα προβλήµατα που προκύπτουν κατά τη διάρκεια των καταστάσεων.

Στον ειδικά διαµορφωµένο χώρο εµπλουτισµένο µε όλα τα απαραίτητα ψηφιακά µέσα (ηλ. υπολογιστές, τάµπλετ, διαδραστικός πίνακας) προωθούµε τη ψηφιακή µάθηση µε δράσεις κατάλληλες για την ηλικία των παιδιών και θέτουµε τις βάσεις για τον τεχνολογικό εγγραµατισµό τους.

Η προγραφή έχει στόχο να ασκήσει σταδιακά τη λεπτή κινητικότητα, η οποία µε τη σειρά της στοχεύει στο να αναπτύξει τις λεπτές κινήσεις, που επιτρέπουν στο παιδί, ένα έλεγχο και συντονισµό των χεριών, των δακτύλων και των µατιών . Η προσέγγιση γίνεται Ψυχοκινητικά. Το παιδί µε διάφορα παιχνίδια κατανοεί το σωµατικό του σχήµα και αποκτά ένα πλήρες κινητικό βίωµα . Εξερευνά το χώρο, προσανατολίζεται σε αυτόν, συνειδητοποιεί τις διάφορες σχέσεις του χώρου ή τις διάφορες σχέσεις ανάµεσα στο ίδιο και τα αντικείµενα. Ασκείται νευροµυϊκά.

Σκοπός της µύησης στις φυσικές επιστήµες στην προσχολική ηλικία είναι να φέρει το παιδί κοντά στη φύση ώστε να την αγαπήσει και να µάθει να χαίρεται µε απλά πράγµατα.

Η µύηση στις φυσικές επιστήµες οικοδοµεί την προσωπικότητα κάθε παιδιού, διότι έχει σαν στόχο τη συναισθηµατική και νοητική του ανέλιξη.

Η διαδικασία της µύησης στις φυσικές επιστήµες εισάγει το παιδί στον κόσµο της γνώσης µέσα από την εµπειρία και τη δράση.

Έτσι, το παιδί ασκεί την παρατηρητικότητά του, τη µνήµη του, την κριτική του σκέψη, µαθαίνει να δίνει λύση σε προβλήµατα που προκύπτουν κατά τη διάρκεια της δράσης, επικοινωνεί µε τους ενήλικες (δασκάλους) και τους συνοµήλικούς του, συνεργάζεται, πλουτίζει το λεξιλόγιό του, µαθαίνει να µοιράζεται, κοινωνικοποιείται, αυτενεργεί, αναζητεί και παίρνει απάντηση στα ατελείωτα “γιατί” και µέσα από την δηµιουργικότητα µυείται στο κόσµο των φυσικών επιστηµών.

Κάθε παιδί που µεγαλώνει στην Κύπρο πρέπει πέρα από την Κυπριακή να συνειδητοποιήσει και την Ευρωπαϊκή του διάσταση, αφού προορίζεται να ζήσει µε τη διπλή ιδιότητα, του Κύπριου και του Ευρωπαίου. Επειδή µάλιστα η Ελληνική γλώσσα αποτελεί γλωσσική µειονότητα στον ευρύτερο ευρωπαϊκό χώρο, τα παιδιά µας πρέπει παράλληλα µε τη µητρική τους γλώσσα να µαθαίνουν και µια ευρωπαϊκή γλώσσα, από την πρώιµη ηλικία. Αναγκαία συνθήκη για ένα τόσο τολµηρό πρόγραµµα είναι να αρχίσει η κατάκτηση του ξένου γλωσσικού κώδικα µε τρόπο επικοινωνιακό, δηλαδή µε τρόπο φυσικό και αβίαστο (τραγούδι, παιχνίδι, παραµύθι, κουκλοθέατρο, ζωγραφική, χειροτεχνίες).

Την έναρξη εκµάθησης µιας ξένης γλώσσας στην πρώιµη ηλικία ενισχύουν οι επιστηµονικές θεωρίες της µάθησης και η διεθνής εµπειρία από παιδιά που γεννιούνται και µεγαλώνουν σε πολύγλωσσα και πολυπολιτισµικά περιβάλλοντα.

Η σηµασία της µουσικής προπαιδείας είναι πολύ µεγάλη στην εκπαίδευση των παιδιών. Τα βοηθάει να αναπτύξουν διάφορες ικανότητες, να βιώσουν µουσικές εµπειρίες που θα τους δώσουν τη δυνατότητα να αναπτύξουν µουσικές δεξιότητες και τους δηµιουργεί ευχάριστα συναισθήµατα.

Στόχοι της καινοτοµίας:

  • Ανάπτυξη της ακουστικής ικανότητας και διάκριση των ήχων και των χαρακτηριστικών τους.
  • Αντίληψη της µουσικής µε όλο το σώµα και όχι µόνο µε την ακρόαση των ήχων και της µελωδίας.
  • Συµβολή στην ελεύθερη και αυθόρµητη έκφραση του παιδιού.
  • Τα παραπάνω γίνονται σε κατάλληλα διαµορφωµένη αίθουσα και µε την εποπτεία εξειδικευµένης καθηγήτριας µουσικής.

Η θέλησή µας να µεταλαµπαδεύσουµε και στις επόµενες γενεές την πλούσια πολιτιστική µας παράδοση, µας οδήγησε στην απόφαση να προσθέσουµε στο αναλυτικό µας πρόγραµµα την εκµάθηση των παραδοσιακών χορών και παιχνιδιών.

Στόχοι της καινοτοµίας: 

  • Να ωθήσει τα παιδιά από πολύ µικρή ηλικία να µυηθούν στην κυπριακή παράδοση και τα στοιχεία της.
  • Να καλλιεργήσει το οµαδικό πνεύµα και τη συνεργασία µεταξύ των παιδιών.
  • Να καλλιεργήσει τον συντονισµό της κίνησης του σώµατος µε τη µελωδία και τον ρυθµό.

Οι αλλαγές που έχουν προκαλέσει ο σύγχρονος τρόπος ζωής οδηγούν σε ευδιάκριτες μειώσεις των ευκαιριών σωματικής άσκησης. Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ για τη σωματική δραστηριότητα επισημαίνεται ότι οι καθημερινές συνήθειες των παιδιών μικρής ηλικία έχουν αλλάξει τα τελευταία χρόνια λόγω των νέων προτύπων αναψυχής (τηλεόραση, διαδίκτυο κτλ.), με αποτέλεσμα την μείωση της σωματικής δραστηριότητας στις μικρές ηλικίες. Η συνεχής μείωση που παρουσιάζει η σωματική δραστηριότητα των παιδιών τα τελευταία 20 χρόνια έχει ως αποτέλεσμα στην αύξηση των ποσοστών του παιδικού σωματικού βάρους, της παχυσαρκίας καθώς και με προβλήματα υγείας ή σωματικής ανεπάρκειας, όπως οι μυοσκελετικές διαταραχές. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Πρωτοβουλίας για την Παρακολούθηση της Παιδικής Παχυσαρκίας του ΠΟΥ, περίπου ένα στα τρία παιδιά ηλικίας 6-9 ετών στην ΕΕ ήταν υπέρβαρα η παχύσαρκα το 2010. Η Κύπρος με βάση τα αποτελέσματα του προγράμματος COSI – Childhood Obesity Surveillance Initiative που είχε διεξαχθεί το 2015 περιλαμβάνεται μέσα στις πρώτες θέσεις με τα ψηλότερα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας. Το ποσοστό παχυσαρκίας σε αγόρια 6 χρονών ανέρχεται στο 39.2% και στο 28.8% για τα κορίτσια. Για να αποφευχθούν αυτά τα προβλήματα υγείας και ανάπτυξης στην παιδική ηλικία, όλα τα παιδιά (περιλαμβανομένων των παιδιών με αναπηρίες) πρέπει να ενθαρρυνθούν να είναι σωματικά δραστήρια.

Τα χρόνια της προσχολικής εκπαίδευσης και φροντίδας (ECEC) είναι σημαντικά διότι βασικές δεξιότητες αναπτύσσονται κατά την περίοδο αυτή. Μέσω του παιχνιδιού και της σωματικής δραστηριότητας, τα παιδιά μαθαίνουν και εξασκούν δεξιότητες που θα χρειαστούν σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Η μαθησιακή διαδικασία που ονομάζεται ανάπτυξη κινητικών δεξιοτήτων δεν αναπτύσσεται πάντοτε φυσιολογικά. Ως εκ τούτου, έχει μέγιστη σημασία η ενίσχυση της επίγνωσης και η δημιουργία ευκαιριών για το παιδί ώστε να είναι σωματικά δραστήριο. Οι εκθέσεις του ΠΟΥ[1] έχουν καταδείξει ότι η συμμετοχή σε τακτική, ήπια έως έντονη μορφή άθλησης ή σωματικής δραστηριότητας[2] (τουλάχιστον 60 λεπτά την ημέρα για τα παιδιά σχολικής ηλικίας και 3 ώρες για τα παιδιά της προσχολικής εκπαίδευσης και φροντίδας) δημιουργεί μια μακροχρόνια έφεση για σωματική δραστηριότητα που αυξάνεται κατά τη διάρκεια της εφηβείας και της ενήλικης ζωής[3]. Αν και η συγκεκριμένη «ποσότητα» φυσικής δραστηριότητας έχει υπολογιστεί κυρίως με γνώμονα τη βελτιστοποίηση της σωματικής υγείας των παιδιών, τα οφέλη της άσκησης δεν περιορίζονται στη σωματική ανάπτυξη μόνο, αλλά περιλαμβάνουν ψυχικά και κοινωνικά οφέλη. Μελέτες έχουν καταδείξει ότι, όταν τα παιδιά αρχίζουν να αθλούνται από μικρή ηλικία, τείνουν να έχουν καλύτερες σχολικές επιδόσεις, αντιμετωπίζουν λιγότερα προβλήματα συμπεριφοράς και πειθαρχίας και μπορούν να συγκεντρώνονται καλύτερα στην τάξη απ’ ό,τι οι συμμαθητές τους.

Πνευματική Καθοδήγηση

Από τον απόστολο Παύλο, στους χρόνους της Καινής Διαθήκης, έως τον άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, τον 4ο αιώνα, και από τον όσιο Θεοφάνη τον Έγκλειστο μέχρι και τον όσιο Πορφύριο, τον 19ο και τον 20ό αιώνα, η Ορθόδοξη Παράδοση είναι γεμάτη σοφία και προσφέρει πνευματική καθοδήγηση στη βιβλική οδό της σωτηρίας, η οποία συνάδει με την αγωγή στην εποχή μας και αφορά και στο πώς τα παιδιά μπορούν να καθοδηγηθούν από μικρά για να διαμορφώσουν χαρακτήρα με χριστιανικές αρετές. Ωστόσο, αυτή η πνευματική καθοδήγηση παραμένει σε μεγάλο βαθμό απρόσιτη στους γονείς, οι οποίοι λόγω του φόρτου εργασίας δεν προφταίνουν να διηγηθούν μικρές ιστοριούλες στα παιδιά που θα τα διδάξουν τη χρηστή αγωγή. Στον Παιδοκομικό Σταθμό βασική μέριμνα των παιδοκόμων αποτελεί η διδαχή και η πνευματική καθοδήγηση των παιδιών. Πέραν των ωρών της πνευματικής καθοδήγησης στο πρόγραμμα, όλο το πρόγραμμα διέπεται από τις αρχές της και μέριμνα των παιδοκόμων είναι να τις εντάξουν σε πολλές δραστηριότητες των παιδιών (πχ. ζωγραφική εικόνων, τα παιδιά βάφουν με χρώματα ασπρόμαυρες εικόνες αγίων).

Κηπουρική

“Τα παιδιά είναι γεννημένοι κηπουροί: είναι περίεργα, τους αρέσει να μαθαίνουν μέσα από την πράξη και θέλουν να λερώνονται !” Καλλιεργώντας τον κήπο το παιδί έχει την ικανοποίηση ότι φροντίζει κάτι δικό του για καιρό και ακόμη του δίνεται η δυνατότητα να παρατηρεί τον κύκλο της φύσης με τη δική του ματιά. Και το σπουδαιότερο η κηπουρική είναι ένας ωραίος τρόπος για να αποκτήσει το παιδί “περιβαλλοντική συνείδηση”, εξερευνώντας τη λειτουργία της φύσης.  Αν αγαπήσει τον κήπο και τα φυτά από μικρό, θα διατηρηθεί αυτό για όλη τη ζωή του.

[1] Global recommendations on Physical Activity for Health, World Health Organisation 2010 (http://apps.who.int/iris/bitstream/ 10665/44399/1/9789241599979_eng.pdf), U.S. Department of Health and Human Services. Physical Activity Guidelines Advisory Committee Report, 2008. (http://www. health.gov/paguidelines/Report/pdf/CommitteeReport.pdf) Study of University Saint-Gallen conducted in 2011

[2] Π.χ. Department of Health and Aging: National Physical Activity Guidelines for Australians. Canberra: Commonwealth of Australia; 2014 or UK Physical activity guidelines and National Health Service (NHS) in England: Physical activity guidelines for children (under five years) (http://www.nhs.uk/Livewell/fitness/Pages/physical-activity-guidelines-for-children.aspx)

[3] G.J. Welk, J.C. Eisenmann, et J. Dolman, «Health-related physical activity in children and adolescents: A bio-behavioural perspective», The handbook of physical education, eds. D. Kirk, D. MacDonald και M. O’Sullivan, Λονδίνο: Sage Publications Ltd., 2006, σ. 665-684